HealthLatest

Κλαίω στο σούπερ μάρκετ ή στο γραφείο χωρίς λόγο: Οι συναισθηματικές διακυμάνσεις στην περιεμμηνόπαυση

Κλαίω στο σούπερ μάρκετ ή στο γραφείο χωρίς λόγο: Οι συναισθηματικές διακυμάνσεις στην περιεμμηνόπαυση
B

ρίσκεται στον διάδρομο με τα γιαούρτια. Έχει λίστα, έχει φως νέον. Και ξαφνικά βουρκώνει. Ή βρίσκεται σε ένα βαρετό επαγγελματικό κάλεσμα. Όλοι μιλούν για στόχους και νούμερα. Εκείνη κρατάει ένα ποτήρι νερό, χαμογελάει ευγενικά, και νιώθει τα μάτια της να γεμίζουν δάκρυα. Χωρίς προφανή λόγο. Ή με χίλιους λόγους μαζί. Αν αυτό ακούγεται οικείο, δεν είναι μεμονωμένο περιστατικό. Πολλές γυναίκες μεταξύ 45 και 55 ετών περιγράφουν το ίδιο: κλάμα στο σούπερ μάρκετ, στο αυτοκίνητο, στο γραφείο, σε ένα δείπνο που δεν θέλουν να βρίσκονται. Χωρίς να υπάρχει κατάθλιψη απαραίτητα, αλλά με έντονες συναισθηματικές διακυμάνσεις που συνδέονται με την περιεμμηνόπαυση.

Της Ρίτας Σταματάκη

Δύο σκηνικά, ίδιος μηχανισμός

1. Το σούπερ μάρκετ: Είναι ουδέτερος χώρος, φωτεινός, με μουσική. Δεν χρειάζεται να κρατήσει κανέναν ρόλο. Εκεί ξεχειλίζει το ποτήρι. Είναι η κούραση της ημέρας, ο ύπνος που κόπηκε στις 3 τα ξημερώματα, η λίστα που δεν τελειώνει.
2. Το γραφείο ή το βαρετό κάλεσμα: Εκεί είναι διαφορετικό. Πρέπει να κρατήσει τον επαγγελματικό ρόλο. Χαμογελάει, κρατάει σημειώσεις, λέει "ναι, βεβαίως". Μέσα της όμως νιώθει ευερεθιστότητα, ευθιξία, μια επιθυμία να φύγει. Μια ατάκα συναδέλφου, ένα βλέμμα, αρκεί για να νιώσει ότι θα βάλει τα κλάματα. Και μετά ντρέπεται γι' αυτό, φοβάται ότι θα την πουν υπερβολική ή ότι δεν αντέχει την πίεση.

Και τα δύο σκηνικά έχουν κοινή ρίζα. Στην περιεμμηνόπαυση ο εγκέφαλος περνάει και αυτός μετάβαση. Τα οιστρογόνα και η προγεστερόνη επηρεάζουν άμεσα περιοχές που ρυθμίζουν τη διάθεση και την αντίδραση στο στρες. Όταν πέφτουν απότομα, επηρεάζεται και η σεροτονίνη. Το συναισθηματικό φίλτρο γίνεται πιο λεπτό. Το συναίσθημα έρχεται πιο γρήγορα.
Μελέτη του King's College London που δημοσιεύτηκε τον Μάρτιο του 2026 στο npj Women's Health σε 14.234 γυναίκες 45-55 ετών έδειξε ότι τα συναισθηματικά συμπτώματα είναι πολύ πραγματικά, αλλά δεν συνοδεύονται από μόνιμη μείωση γνωστικών ικανοτήτων. Συσχετίστηκαν περισσότερο με άγχος και χαμηλή διάθεση. Οι ερευνητές σημειώνουν ότι χρειάζεται περισσότερη νοητική προσπάθεια για να διατηρηθεί η σταθερότητα.

Πώς διαφέρουν οι διακυμάνσεις από την κατάθλιψη;

Οι διακυμάνσεις έχουν κύματα. Ένα ξέσπασμα κλάματος μπορεί να κρατήσει λίγα λεπτά και μετά να ακολουθήσει ανακούφιση. Υπάρχουν καλές και κακές μέρες, συχνά συνδεδεμένες με τον ύπνο. Το ενδιαφέρον για φίλες, δουλειά, δραστηριότητες παραμένει.
Η κατάθλιψη διαρκεί πάνω από δύο εβδομάδες σχεδόν καθημερινά, με επίμονο αίσθημα θλίψης, απώλεια ενδιαφέροντος, διαταραχές ύπνου και όρεξης, αίσθημα αναξιότητας. Αν υπάρχουν αυτά, ή σκέψεις ότι δεν αξίζει να ζει, χρειάζεται άμεση επικοινωνία με επαγγελματία υγείας.

Τι βοηθάει στην πράξη, ανάλογα με το μέρος

Αν συμβεί στο σούπερ μάρκετ:

Ονομασία. "Αυτό είναι ένα κύμα". Δεν χρειάζεται ανάλυση εκείνη τη στιγμή. Βάζει το γιαούρτι στο καλάθι και προχωράει. Αργότερα το μοιράζεται: "Έκλαψα σήμερα στα γαλακτοκομικά". Το μοίρασμα σπάει τη ντροπή.

Αν συμβεί στο γραφείο ή σε κάλεσμα:

Παύση 90 δευτερολέπτων. Πάει στην τουαλέτα, βάζει κρύο νερό στους καρπούς, παίρνει τρεις αργές αναπνοές. Στέλνει ένα σύντομο μήνυμα στον εαυτό της: "Είμαι κουρασμένη, όχι ανίκανη". Αν είναι σε κάλεσμα που δεν την αφορά, επιτρέπει στον εαυτό της να φύγει νωρίτερα. Δεν χρειάζεται να αποδείξει αντοχή.

Και για τις δύο περιπτώσεις:

1. Ύπνος. Η έλλειψη ύπνου επιδεινώνει τις διακυμάνσεις. Σταθερό ωράριο, λιγότερες οθόνες μετά τις 10, δροσερό δωμάτιο.
2. Κίνηση. 20 λεπτά περπάτημα, όχι ως τιμωρία, αλλά ως ρύθμιση διάθεσης.
3. Ημερολόγιο δύο εβδομάδων. Πότε συνέβη, πόσες ώρες ύπνου προηγήθηκαν, τι στρες υπήρχε. Φαίνεται μοτίβο.
4. Ενημέρωση από γυναικολόγο. Η νέα οδηγία της ACOG από τον Οκτώβριο του 2026 αναφέρει ότι η ορμονική θεραπεία είναι πλέον πρώτη γραμμή για πολλές γυναίκες με εξάψεις και νυχτερινές εφιδρώσεις. Ο καλύτερος ύπνος βοηθά έμμεσα και τη διάθεση. Δεν είναι για όλες και θέλει αξιολόγηση ιστορικού.

Το να κλαίει μια γυναίκα στο σούπερ μάρκετ ή να βουρκώνει σε ένα βαρετό meeting δεν είναι αδυναμία. Είναι ένδειξη μιας φάσης μετάβασης που συμβαίνει χωρίς επαρκές εγχειρίδιο. Η αναγνώριση ότι πρόκειται για κύμα που έρχεται και φεύγει είναι ήδη σταθεροποίηση.
ΥΓ. 🤪 Το κείμενο δεν είναι ιατρικό, είναι εμπειρικό και ενημερωτικό. Δεν αντικαθιστά γιατρό, γυναικολόγο ή ψυχολόγο. Αν η διάθεση σε δυσκολεύει καθημερινά για πάνω από δύο εβδομάδες, μίλα με ειδικό. Εμείς εδώ λέμε ιστορίες για να μην νιώθουμε μόνες, όχι διαγνώσεις.

Back to top